ISO 5211 Nedir?

Vana ve çeyrek turlu aktüatörlerin mekanik olarak birbirine bağlanmasında kullanılan en önemli standartlardan biri ISO 5211’dir.

Standart; vana ile aktüatör arasındaki montaj flanşını, bağlantı deliklerini, merkezleme geometrisini ve tahrik bağlantısını tanımlar.

Ancak önemli bir nokta vardır:

ISO 5211 flanşının aynı olması, vana ile aktüatörün otomatik olarak birbirine uygun olduğu anlamına gelmez.

Tork, mil ölçüsü, sürücü geometrisi, kaplin ve montaj yüksekliği de kontrol edilmelidir.

ISO 5211 F05, F07 Ne Demek?

Sahada en sık karşılaşılan ifadelerden biri F05, F07, F10 gibi flanş tipleridir.

Buradaki ölçü, karşılıklı cıvata deliklerinin merkezden merkeze mesafesidir.

ISO 5211 Flanş Ölçüleri

Flanş Tipi	Cıvata Delik Merkezleri	Bağlantı
F03	Ø36 mm	4 x M5
F04	Ø42 mm	4 x M5
F05	Ø50 mm	4 x M6
F07	Ø70 mm	4 x M8
F10	Ø102 mm	4 x M10
F12	Ø125 mm	4 x M12
F14	Ø140 mm	4 x M16
F16	Ø165 mm	4 x M20
F25	Ø254 mm	8 x M16

Sahada F05 veya F07 Nasıl Anlaşılır?

Teknisyenin elinde vana veya aktüatör olduğunda ilk bakılacak yer üst montaj flanşıdır.

Kumpas veya uygun bir ölçüm aletiyle karşılıklı iki cıvata deliğinin merkezleri arasındaki mesafe ölçülür.

“Bu aktüatör F05 mi F07 mi?”

sorusunun ilk kontrolü, montaj flanşındaki cıvata delik merkezlerinin ölçülmesidir.

F07 Aktüatör, F07 Vanaya Direkt Bağlanır mı?

Her zaman değil.

Örneğin hem vana hem de aktüatör F07 olabilir. Buna rağmen aşağıdaki noktalar farklıysa doğrudan montaj mümkün olmayabilir:

• Vana mil çapı
• Mil geometrisi
• Aktüatör çıkış sürücüsü
• Kare veya anahtar bağlantısı
• Merkezleme çapı
• Mil yüksekliği
• Kaplin ölçüsü

Gerekli durumda kaplin, braket veya adaptör kullanılarak bağlantı sağlanabilir.

ISO 5211 Sadece Flanş Ölçüsü Değildir

ISO 5211 değerlendirmesinde üç temel bağlantı bölgesi birlikte düşünülmelidir:

1. Montaj flanşı Aktüatörün vanaya bağlandığı cıvata delikleri ve merkezleme geometrisi.

2. Tahrik bağlantısı Aktüatörün vana milini çevirdiği bölüm. Kare, anahtar, çift anahtar veya farklı sürücü geometrileri kullanılabilir.

3. Montaj geometrisi Mil yüksekliği, kaplin ve gerekli adaptasyon parçaları.

Dolayısıyla:

F05 = F05 veya F07 = F07 demek tek başına yeterli değildir.

Doğru eşleştirme için:

Flanş + Mil/Sürücü + Kaplin + Montaj Geometrisi + Tork

birlikte kontrol edilmelidir.

Vana–Aktüatör Eşleştirmesinde Kontrol Listesi

Bir aktüatörü vanaya bağlamadan önce şu bilgiler kontrol edilmelidir:

• Vana çalışma torku
• Aktüatör çıkış torku
• ISO 5211 flanş tipi
• Cıvata delik düzeni
• Merkezleme çapı
• Vana mil ölçüsü ve geometrisi
• Aktüatör sürücü geometrisi
• Kaplin gereksinimi
• Montaj yüksekliği
• Çalışma açısı

Önemli: ISO 5211 bağlantısının uyumlu olması, aktüatörün tork açısından da doğru seçildiği anlamına gelmez.

ACC ile Özel Vana–Aktüatör Montajları

Standart bağlantının doğrudan uyumlu olmadığı uygulamalarda özel braket, kaplin, adaptör ve montaj parçaları tasarlanabilir.

ACC’de bu süreç:

Ölçüm → Tasarım → Üretim → Kontrol → Montaj

şeklinde ilerler.

Özellikle farklı marka vana ve aktüatörlerin bir araya getirildiği uygulamalarda doğru mekanik bağlantının oluşturulması, güvenilir bir vana–aktüatör grubunun temelidir.

Sonuç

ISO 5211, vana ile çeyrek turlu aktüatör arasındaki mekanik bağlantının standardizasyonunu sağlar.

Sahada hızlı kontrol için en pratik yöntemlerden biri cıvata delik merkezlerini ölçmektir.

Örneğin:

• F05 → Ø50 mm
• F07 → Ø70 mm
• F10 → Ø102 mm

Ancak doğru vana–aktüatör eşleştirmesi yalnızca flanşa bakılarak yapılmaz.

Doğru eşleşme = Flanş + Mil/Sürücü + Kaplin + Montaj Geometrisi + Tork